Titus Livius, Ab Urbe Condita 3.48.6-9
Roused by the outcry at the dreadful deed, Appius orders Verginius seized, but he cuts his way through the crowd with the knife and reaches the city gate under the protection of the following throng; Icilius and Numitorius hold up the bloodless body of Verginia to the people, lamenting the crime of Appius, the girl's ill-fated beauty, and the father's terrible necessity, while the following matrons cry out asking if this is the reward for raising virtuous children, and the men's voices, above all Icilius, call for restoration of tribunician power and the right of appeal.
Tier 1
Appius, excitatus clamore qui venit ad tam horribile factum, iubet Verginium comprehendi. Verginius faciebat viam cultro quacumque (wherever), donec ad portam pervenit cum turba spectante quae sequitur.
Icilius et Numitorius ostendunt populo iterum iterumque corpus sublatum sine sanguine. Icilius et Numitorius deplorant crimen Appi, et deplorant infelicem formam puellae, et deplorant necessitatem patris.
Sequentes matronae clamant/rogant iterum iterumque eamne condicionem procreandorum liberorum (of having children), ea praemia (reward) pudicitiae esse? Et clamant cetera quae dolor feminina in tali re sit, quo est maestior infirmo animo, eo magis miserabilia indicat querentibus.
Omnes viri, et maxime Icilius, dicebant de potestate tribuniciae et de erepto iure provocationis ad populum et de indignatione publicarum.
Tier 2
Appius, excitus clamore orto ad tam atrox facinus, iubet Verginium comprehendi. Ille ferro ibat quacumque viam facere, donec multitudine etiam tuente prosequentium ad portam perrexit.
Icilius Numitoriusque ostentant corpus exsangue sublatum populo; deplorant scelus Appi, infelicem formam puellae, necessitatem patris.
Sequentes matronae clamitant, eamne condicionem procreandorum liberorum, ea praemia pudicitiae esse? Cetera, quae dolor muliebris in tali re, quo est maestior imbecillo animo, eo miserabilia magis subicit querentibus.
Vox tota virorum, et maxime Icili, erat tribuniciae potestatis ac ereptae provocationis ad populum publicarumque indignationum.
Segmented Reader
Clamore ad tam atrox facinus orto excitus
Appius comprehendi Verginium iubet.
Ille ferro
quacumque
ibat viam facere,
donec
multitudine etiam prosequentium tuente
ad portam perrexit.
Icilius Numitoriusque
exsangue corpus sublatum
ostentant populo;
scelus Appi,
puellae infelicem formam,
necessitatem patris
deplorant.
Sequentes clamitant matronae,
eamne liberorum procreandorum condicionem,
ea pudicitiae praemia esse?
— cetera,
quae in tali re muliebris dolor,
quo est maestior imbecillo animo,
eo miserabilia magis querentibus subicit.
Virorum et maxime Icili
vox tota
tribuniciae potestatis
ac provocationis ad populum ereptae
publicarumque indignationum erat.
Liber Ipse
Clamore ad tam atrox facinus orto excitus Appius comprehendi Verginium iubet. Ille ferro quacumque ibat viam facere, donec multitudine etiam prosequentium tuente ad portam perrexit. Icilius Numitoriusque exsangue corpus sublatum ostentant populo; scelus Appi, puellae infelicem formam, necessitatem patris deplorant. Sequentes clamitant matronae, eamne liberorum procreandorum condicionem, ea pudicitiae praemia esse?— cetera, quae in tali re muliebris dolor, quo est maestior imbecillo animo, eo miserabilia magis querentibus subicit. Virorum et maxime Icili vox tota tribuniciae potestatis ac provocationis ad populum ereptae publicarumque indignationum erat.
Written by Robert Amstutz