P. Vergilius Maro, Aeneid 1.12–33
Juno, the queen of the gods and divine patron of Carthage, harbors an enduring hatred of the Trojans rooted in old grudges — among them the Judgment of Paris — and fears a prophecy that the Trojan race will one day destroy her beloved city. Despite the decrees of fate, she does all in her power to keep the Trojans from reaching Italy, where they are destined to found the Roman people.
Tier 1
fuit urbs antīqua. nōmen urbis erat Karthāgō. Karthāgō erat contrā Ītaliam. urbs erat dīves et fortissima bellō. Iūnō hanc urbem maximē amāvit. in Karthāgine erant arma Iūnōnis et currus Iūnōnis. dea voluit Karthāginem regere tōtum mundum.
sed Iūnō audīvit: genus Trōiānum ōlim Karthāginem superābit. hic populus veniet et Libyam superābit.
Iūnō hoc timēbat. Iūnō erat fīlia Sāturnī. Iūnō memor erat veteris bellī ad Trōiam. adhūc īrāta erat. in mente manēbat iūdicium Paridis.
itaque Iūnō Trōiānōs longē ā Latiō arcēbat. fāta Trōiānōs per mare tōtum ēgerant. Trōiānī errābant per multōs annōs circum omnia maria. Rōmānī multōs labōrēs habēbant. sīc gentem Rōmānam condidērunt.
Tier 2
fuit urbs antīqua. colōnī Tyriī hanc urbem condiderant. haec urbs erat Karthāgō, contrā Ītaliam. erat dīves et fortissima studiīs bellī. Iūnō hanc ūnam terram coluerat magis terrīs omnibus. in Karthāgine erant arma Iūnōnis et currus Iūnōnis. dea voluit Karthāginem regere tōtum mundum, sī fāta sinent.
sed Iūnō audierat: genus ā sanguine Trōiānō ōlim Karthāginem superābit. hic populus, quī tōtum mundum reget et bellō superbus erit, veniet et Libyam superābit. sīc Parcae voluerant.
Iūnō hoc metuēbat. fīlia Sāturnī memor erat veteris bellī, quod gesserat prīma ad Trōiam prō cārīs Argīs. quoque causae īrārum et saevī dolōrēs nōndum exciderant animō: in mente manēbat iūdicium Paridis et iniūria sprētae fōrmae et genus invīsum et honōrēs raptī Ganymēdis.
īrāta propter hās rēs, arcēbat Trōiānōs longē Latiō. fāta eōs per mare tōtum iactāverant, et errābant per multōs annōs circum omnia maria. tantī labōrēs erant condere gentem Rōmānam.
Tier 3
fuit urbs antīqua (colōnī Tyriī tenuērunt), Karthāgō, contra Ītaliam et ostia Tiberīna longē, dīves opum et asperrima studiīs bellī, quam Iūnō fertur coluisse ūnam terram magis terrīs omnibus, Samō posthabitā. hīc fuit arma illius, hīc fuit currus; si aliquā fāta sinant, iam tum dea tenditque fovētque hoc regnum esse gentibus.
sed enim audierat prōgeniem ā sanguine Trōiānō dūcī quae ōlim verteret arcēs Tyriās; hinc populum, rēgem lātē et superbum bellō, ventūrum esse excidiō Libyae; sīc Parcās volvere.
metuēns id, Sāturnia (fīlia Sāturni - Iūnō), memor veteris bellī, quod gesserat prīma ad Trōiam prō cārīs Argīs et nōndum etiam causae īrārum et saevī dolōrēs exciderant animō; repostum in altā mente manet iūdicium Paridis et iniūria sprētae fōrmae et genus invīsum et honōrēs raptī Ganymēdis:
accensa super hīs, arcēbat rēliquiās Trōās Danaum atque immītis Achillī (iactātōs aequore totō) longē Latiō, et errābant per multōs annōs, actī fātīs, circum omnia maria. tantae mōlis erat condere gentem Rōmānam.
Tier 4: Grammatica
- urbs antīqua fuit (Tyriī tenuere colōnī)
- Karthāgō, Ītaliam contra Tiberīnaque longē
- ostia, dīves opum studiīsque asperrima bellī,
- quam Iūnō fertur terrīs magis omnibus ūnam
- posthabitā coluisse Samō. hīc illius arma,
- hīc currus fuit; hoc regnum dea gentibus esse,
- si quā fāta sinant, iam tum tenditque fovētque.
- progeniem sed enim Trōiānō a sanguine dūci
- audierat Tyriās ōlim quae verteret arcēs;
- hinc populum lātē rēgem bellōque superbum
- ventūrum excidiō Libyae; sīc volvere Parcās.
- id metuēns veterisque memor Sāturnia bellī,
- prīma quod ad Trōiam prō cārīs gesserat Argīs
- necdum etiam causae īrārum saevīque dolōrēs
- exciderant animō; manet altā mente repostum
- iūdicium Paridis sprētaeque iniūria fōrmae
- et genus invīsum et raptī Ganymēdis honōrēs:
- hīs accensa super iactātōs aequore totō
- Trōās, rēliquiās Danaum atque immītis Achillī,
- arcēbat longē Latiō, multōsque per annōs
- errābant actī fātīs maria omnia circum.
- tantae mōlis erat Rōmānam condere gentem.
Tier 4
- urbs antīqua fuit (Tyriī tenuere colōnī)
- Karthāgō, Ītaliam contra Tiberīnaque longē
- ostia, dīves opum studiīsque asperrima bellī,
- quam Iūnō fertur terrīs magis omnibus ūnam
- posthabitā coluisse Samō. hīc illius arma,
- hīc currus fuit; hoc regnum dea gentibus esse,
- si quā fāta sinant, iam tum tenditque fovētque.
- prōgeniem sed enim Trōiānō a sanguine dūci
- audierat Tyriās ōlim quae verteret arcēs;
- hinc populum lātē rēgem bellōque superbum
- ventūrum excidiō Libyae; sīc volvere Parcās.
- id metuēns veterisque memor Sāturnia bellī,
- prīma quod ad Trōiam prō cārīs gesserat Argīs
- necdum etiam causae īrārum saevīque dolōrēs
- exciderant animō; manet altā mente repostum
- iūdicium Paridis sprētaeque iniūria fōrmae
- et genus invīsum et raptī Ganymēdis honōrēs:
- hīs accensa super iactātōs aequore totō
- Trōās, rēliquiās Danaum atque immītis Achillī,
- arcēbat longē Latiō, multōsque per annōs
- errābant actī fātīs maria omnia circum.
- tantae mōlis erat Rōmānam condere gentem.