Recentiī nihil dīxērunt. nōn erat eōrum hoc dīcere.

Aenēās Dīdōnem spectāvit. ōs aperuit — et clausit. iterum aperuit. nūlla verba vēnērunt. quia Aenēās vēritātem sciēbat: sī iūrāret, falsa iūrāret. aliquid in eō — profundius quam amor — sciēbat sē hīc manēre nōn posse.

Dīdō silentium eius vīdit. et intellēxit.

"nōn iūrābis," Dīdō quiētē dīxit. nōn erat quaestiō.

Aenēās caput dēmīsit.

deinde caelum sē aperuit.

lūx tam fortis ut omnēs oculōs clauderent. ventus tam validus ut harēna in āēra volāret. et dē caelō — per lūcem, per ventum — fīgūra dēscendit. nōn homō. deus.

Mercurius.

ingēns, aureus, ālātus. pedes eius harēnam nōn tetigērunt. oculī eius nōn hūmānī erant — oculī quī omnēs hominēs spectābant et nūllōs vidēbant. in manū caduceum tenēbat. et ubi loquī coepit, vōx eius nōn ex ōre vēnit sed ex omnī parte caelī.

"Aenēā. Iuppiter tē monet. haec nōn est terra tua. hae nōn sunt fāta tua. nāvēs parā. Lapidem in nāvem pōne. ad Ītaliam nāvigā. hoc est imperium Iovis. hoc est fātum."

Aenēās nōn mōtus est — quia iam sciēbat. silentium eius iam respōnsum erat.

"parāte nāvēs," Aenēās quiētē dīxit. et Recentiī vīdērunt: nōn erat mōmentum in quō omnia frācta sunt. erat sōlum homō quī tandem id fēcit quod semper facere dēbēbat. et hoc — quōdam modō — tristius erat.

Dīdō eum spectābat. nōn lacrimābat — nōndum. sed oculī eius iam longē erant, quasi Aenēās nōn in lītore sed in alterā terrā stāret.

Sextus vōce summissā dīxit: "Iuppiter locūtus est — sed Aenēās iam responderat silentiō suō. Vergilius hoc intellēxit: Aenēās nōn discessit quia Mercurius eum iussit. Aenēās discessit quia numquam vērē mānsit. et hoc est quod Dīdōnem frangit."

 perge.