ōlim Venus erat dea superba, quod deōs amāre hominēs cōgere poterat. Iuppiter ergō cōnsilium cēpit. Venus, dum prope montem Īdam errābat, pulchrum pāstōrem cōnspexit. pāstor erat hērōs nōmine Anchīsēs. statim Venus eum ex voluntāte Iovis dēsīderābat.

Venus, quae in fōrmam puellae pulchrae sē mūtāvit, Anchīsae appropinquāvit. Anchīsēs illam puellam esse mortālem nōn crēdidit, sed Venus dīxit, "ego sum fīlia rēgis Otrēī, quī omnem Phrygiam regit. Mercurius mē ab templō Diānae abdūxit. ego nunc erō uxor tua."

Anchīsēs, quī pulchritūdinī Veneris resistere nōn poterat, cōnsēnsit. mox fīlium nōmine Aenēās habuērunt. Aenēās erat fortis hērōs, quī in Trōiānō bellō pugnābat. Aenēās urbem fortissimē dēfendit. ipse etiam contrā Diomēdem pugnāvit sed eum vincere nōn poterat. in nūbe, Venus ā proeliō fīlium suum abdūxit. ēheu! mox Trōia ruit!

Aenēās cum mātris auxiliō ex Trōiā fūgit. Aenēās patrem in umerō ferēbat et fīlium Ascanium in manū dūcēbat, sed uxor sua Creūsa in ruīnā periit. Aenēās per mare et per terrās errābat, quod urbem novam petēbat. tandem Ītaliam advēnit, sed Rutulī et Latīnī nōn amīcī erant Aenēae.

Aenēās post bellum māgnum Latīnōs et Rutulōs superāvit. fīliam rēgis Latīnī, Lāvīniam, in mātrimōnium dūxit. Aenēās et Trōiānī quoque urbem Lāvīnium condidērunt. Ascanius, cui secundum nōmen est Iūlus, quoque urbem nōmine Albam Longam condidit. hāc ab urbe Rōmulus et Remus vēnērunt. igitur hominēs dīcunt, "Aenēās erat pater Rōmānōrum."