ad nōmen Cicerōnis Sextus nōn statim respondit. ad aureum in margine pulpitī spectāvit, et diū tacuit, et Recentiī exspectāvērunt. Bellātor gladium dēmīsit, et Octāviāna hastam in pavīmentō posuit. Sextum numquam properāre vīderant, ubi dē rē magnā dīcēbat, et nunc quoque nōn properābat, quamquam lūx eius minor erat.

"Cicerō," inquit tandem, et vōx eius lēnior facta est. "nōvus homō erat, ex oppidō parvō, Arpīnō, sine patre nōbilī, sine magnā pecūniā. sed verba habēbat, et verbīs omnia vīcit. cōnsul factus est, et Rōmam contrā Catilīnam servāvit. et semper crēdēbat ōrātiōnem potentiōrem esse quam gladium."

"et errābat," inquit Bellātor. "gladius eum interfēcit."

"nōn errābat, crēdō," inquit Sextus. "sed tempus eius nōndum vēnerat." paulum rīsit, sed nōn laetus. "post Caesarem Antōnius omnia habēre volēbat, et Cicerō senex contrā eum surrēxit. quattuordecim ōrātiōnēs contrā eum habuit, et eās Philippicās vocābat."

"propter Dēmosthenem," inquit Octāviāna statim, "quī Athēnīs contrā Philippum, rēgem Macedonum, dīxit." Sextus caput mōvit, et oculī eius lūcēbant, quia Octāviāna semper respondēbat priusquam aliquis rogāverat.

"optimae erant," inquit, "et ācerrimae. et propter eās periit."

deinde Sextus dē fīne nārrāvit, lentē, et Recentiī nihil dīxērunt. Antōnius et Octāviānus et Lepidus tabulam fēcērunt, nōmina hostium, et nōmen Cicerōnis in eā erat, quia Antōnius id voluit et Octāviānus nōn prohibuit. Cicerō fūgit, sed nimis tardē. in viā prope Formiās, nōn longē ā marī, mīlitēs eum invēnērunt. servī lectīcam dēposuērunt, et prō dominō pugnāre volēbant, sed Cicerō eōs prohibuit. caput ē lectīcā extendit, et mīlitem exspectāvit.

"posteā caput eius et manūs in Rōstrīs posuērunt," inquit Sextus, "ubi ipse tot ōrātiōnēs habuerat. manūs quae Philippicās scrīpserant. et Rōmānī nārrant Fulviam, uxōrem Antōniī, linguam eius acū trānsfīxisse."

dum dē manibus dīcēbat, Octāviāna manūs ipsīus Sextī spectāvit, et vix eās vīdit. digitī eius nōn iam erant nisi lūx tenuis, et per eōs pulpitum clārē vidēbātur. Sextus quoque eās spectāvit, et nōn cōnstitit. Bellātor ad aureum sē vertit, ad faciem Antōniī, et diū eam spectāvit, et gladium in manū artius tenuit.

"Cicerō vēritātem dīxit," inquit Sextus. "et periit. sed vēritās nōn periit. ōrātiōnēs eius adhūc leguntur, in scholīs, in Rōmā, in Britanniā, ubīque. Antōnium nēmō legit."

Octāviāna haec verba in memoriā posuit, ūnum post alterum, et digitōs nōn mōvit. Bellātor nihil dīxit. post Sextum iānua iam clāra erat, clārior quam ipse, et cinis in umerīs eius vix vidēbātur.

"satis," inquit Sextus, et vōx eius tenuior erat. "tempus nōn iam habēmus. sed aureus nōs exspectat." Recentiī ad pulpitum sē vertērunt. aureus adhūc in latere stābat, et lūx Sextī in eō lūcēbat, sed minor quam anteā.

 perge.