Marcus nōn statim respondit. oculī eius cūriōsī fuerant, sed nunc frīgidī erant, et rīsus abierat. "doleō," inquit tandem. "ūtilēs esse poterātis." deinde manum dēmīsit, et custōdēs prōcessērunt.

custōdēs tamen nōn statim pugnāvērunt. ūnus gladium Bellātōris spectāvit, alter hastam Octāviānae, et ambō cōnstitērunt. arma Lapidis cognōverant, et probātor ipse ea dederat. "quid exspectātis?" clāmāvit Marcus. "capite eōs!"

Bellātor prīmus pugnāvit, quia Bellātor semper prīmus pugnat. gladium in gladium custōdis ēgit, et sonus clārus per hortum iit. Octāviāna hastam trānsversam tenuit, et alterum custōdem ā frātre prohibuit. custōdēs pugnābant, sed lentē, et semper arma Lapidis spectābant, et Recentiī locum suum tenēbant. "probātor dīxit haec arma nōn esse prō bellō!" clāmāvit Bellātor, et iterum pugnāvit. "sed bene pugnant!"

Marcus ad iānuās hortī sē vertit, et magnā vōce clāmāvit. ex aliīs iānuīs aliī custōdēs vēnērunt, prīmum quīnque, deinde decem, currentēs. Recentiī gradum rettulērunt, deinde alterum, et mox mūrum frīgidum post sē sēnsērunt. spatium in mūrō prope erat, sed nēmō per id trānsīre poterat.

custōdēs nunc nōn cōnstitērunt. ūnus Bellātōrem in terram dēiēcit, et gladium super eum sustulit. Octāviāna clāmāvit, sed hastam ad eum tendere nōn potuit, quia duo custōdēs ante eam stābant. Marcus haec omnia spectābat, et nihil dīxit.

sed alius gladius gladium custōdis ā tergō cēpit. custōs sē vertit, et virum vīdit quem nōn exspectābat. Tertius ex iānuā tabulāriī vēnerat, et nēmō eum audīverat. post eum Callista stābat, saccum tenēns, et graviter spīrābat.

"post mē, Recentiī!" clāmāvit Tertius. "statim!" Bellātor ē terrā surrēxit, et gladium suum sustulit, et ambō Recentiī post Tertium iērunt. custōdēs gradum rettulērunt, quia hunc virum nōn exspectāverant, et Tertius gladium nōn dēmīsit.

"Aemiliānus!" inquit Marcus, et vōx eius frīgida erat. "hunc vultum nōvī. multōs annōs eum quaerimus, et nunc ipse ad mē venit."

Tertius Marcō nōn respondit. ad custōdēs spectābat, nōn ad Recentiōs, et brevissimē dīxit: "mūrus ātriī mē exclūsit. ad Callistam rediī. illa aliam viam scīvit, ex volūminibus Mūsēī, et tabula mea vōs mihi ostendit, hīc. nunc nōlīte ā mē discēdere."

Callista iam ad mūrum ierat. litterās Graecās digitīs tangēbat, et labra eius sine sonō movēbantur. "hoc nōn est Rōmānum," inquit, et paulum rīsit. "Graecum est, et vetus, ex tempore rēgum. Rōmānī putant sē omnia aperīre posse. hoc nōn possunt."

Marcus custōdēs ad sē vocāvit, et cum eīs dīxit, sed oculōs ā Tertiō nōn remōvit. custōdēs in ōrdine stābant, et gladiī eōrum in manibus erant. inter eōs et Recentiōs Tertius stābat, et post Recentiōs Callista ad mūrum labōrābat.

 perge ad proximum mūnus.