"Mārcus Tullius Cicerō," inquit Octāviāna, et vōx eius clāra erat. "ille vōce sōlā cōnsul factus est." Bellātor nihil dīxit, sed nōmen Mariī adhūc in ōre eius erat.

"bene," inquit vōx. "et unde vēnit hic novus homō?"

"ex Arpīnō," inquit Octāviāna statim. Bellātor caput sustulit. "Arpīnum?" inquit. "Marius quoque ex Arpīnō vēnit! eadem parva urbs!"

"ita, Bellātor," inquit vōx. "ex eādem parvā urbe duo novī hominēs vēnērunt. sed ille gladium habēbat, et hic nūllum." Octāviāna rem in ōrdine posuit, et nunc digitī eius iterum numerābant. Cicerō nūllum exercitum habuerat, nec maiōrēs nōbilēs. prīmum prō aliīs in iūdiciīs dīxit, et causās multās vīcit. contrā Verrem, hominem dīvitem et malum, dīxit, et Verrēs ex Italiā fūgit. tandem Cicerō cōnsul factus est, sine exercitū et sine nōbilitāte.

"et contrā Catilīnam!" inquit Octāviāna, et manum sustulit, et vōx eius per ātrium sonuit: "ō tempora, ō mōrēs!" Bellātor rīsit, et vultus Octāviānae ruber erat. sed vōx nōn rīsit. "ita," inquit. "Catilīna rem pūblicam capere volēbat, et Cicerō eum verbīs ex urbe expulit. hic novus homō rem pūblicam vōce dēfendit."

deinde vōx tacuit, et Octāviāna manum dēmīsit. verba Cicerōnis multōs inimīcōs fēcerant. posteā Cicerō contrā Antōnium dīxit, multīs ōrātiōnibus et dūrīs. Antōnius mīlitēs mīsit, et Cicerō periit. "sed audīte," inquit tandem vōx. "verba eius urbem dēfendērunt, et verba eius eum perdidērunt. vōx cīvitātem dēfendere potest. sed vōx in cīvitātem quoque vertī potest." Octāviāna hoc audīvit, et digitōs in manū clausit.

"probātiō secunda cōnsummāta est," inquit vōx. deinde vōx paulum tacuit, et cum iterum dīxit, lēnior erat et gravior. "audīte. Lapis nōn est in hōc praetōriō. Lapis ōlim erat cum Hannibale. post mortem Hannibalis, nēmō certē scit. sed Potentēs Lapidem semper quaesīvērunt. et vōs quoque eum quaeritis. hoc scīmus."

Octāviāna nōn sē mōvit, et Bellātor nōn ad sorōrem spectāvit. neuter quidquam dīxit. tum post vēlum purpureum gradūs sonuērunt, gravēs et lentī. in vēlō umbra appāruit, umbra virī magnī, et diū stetit. deinde umbra recessit, et gradūs cum eā, et vēlum iterum vacuum erat. Bellātor manum ad vēlum tetendit, sed Octāviāna bracchium eius tenuit.

"ūnum mementōte in peristȳlō," inquit vōx. "Rōma virōs fortēs semper adiūvit. Carthāgō nōn adiūvit. sed quid Rōmae accidit, cum virī fortēs potentiōrēs quam Rōma ipsa factī sunt? hoc probātiō tertia rogat."

Octāviāna verba Cicerōnis in animō audiēbat, et gladiōs Antōniī contrā illa verba. digitī eius quiētī erant.

tum in parte ultimā ātriī mūrus in latus sē mōvit, lentē et sine sonō. post mūrum tenebrae erant. ventus frīgidus ex tenebrīs per ātrium vēnit, et vēlum purpureum sē mōvit, et lucernae tremuērunt. "intrāte," inquit vōx.

 perge ad proximum mūnus.