"post Cannās," inquit vōx, et nunc lentius loquēbātur. "quid Rōma fēcit? dīcite."

Recentiī campum Cannārum in memoriā tenēbant: flūmen, pulverem, aciem Rōmānam, et fīnem diēī. multa mīlia Rōmānōrum ibi ūnō diē perierant. post illum diem Hannibal Rōmam nōn petīvit, sed lēgātum ad urbem mīsit, et pācem exspectāvit. Rōmānī tamen lēgātum nōn admīsērunt, et dē pāce nihil audīre voluērunt.

"et captīvōs nōn ēmērunt," inquit Octāviāna. "Hannibal pecūniam prō captīvīs Rōmānīs petīvit, sed senātus nihil solvit."

"et servōs armāvērunt!" inquit Bellātor, nimis magnā vōce, et vōx eius ā saxō rediit. Octāviāna eum spectāvit, sed nōn errāverat: post Cannās senātus servōs ēmerat et armāverat, et iuvenēs quoque, quia mīlitēs nōn iam satis erant. Bellātor hoc sciēbat, et rīsit.

"bene," inquit vōx, et nunc vōx eius calidior erat. "et Scīpiō?"

Octāviāna spīritum dūxit, et rem mīram nārrāvit. Scīpiō ipse Cannīs fuerat, iuvenis et tribūnus mīlitum. post proelium aliī iuvenēs nōbilēs Italiam relinquere volēbant, quia Rōmam iam perditam putābant. Scīpiō gladium manū cēpit, et eōs iūrāre iussit: 'Rōmam nōn relinquēmus.' et nēmō Rōmam relīquit.

Bellātor ōs aperuit. "Scīpiō Cannīs erat?" inquit. "fortasse eum vīdimus!" Octāviāna nihil respondit, quia nesciēbat. sed post multōs annōs ille iuvenis dux erat. in Hispāniā exercitum novum parāvit, et Carthāginem Novam cēpit, et tandem bellum in Āfricam tulit.

"audīte," inquit vōx. "ille iuvenis Cannīs, hic dux Zamae: īdem vir. illa clādēs Rōmam nōn frēgit. illa clādēs Scīpiōnem fēcit. hoc respōnsum quaerēbam."

ātrium diū tacēbat. lucernae ardēbant, et aqua quiēta iacēbat, et Recentiī inter sē spectāvērunt. vōx nōn rīserat, sed laeta erat, et Recentiī hoc audīverant.

 perge.