in tabernā clāmor crēscēbat. hōra cēnae erat. hominēs plūrēs intrābant, et vōcēs super vōcēs ībant, et puer inter mēnsās cum patellīs currēbat.

Octāviāna hoc exspectāvit. duo Rōmānī prope iānuam dē pretiīs magnā vōce certāre coepērunt. tum Octāviāna propius ad Euphorbum sē mōvit. "Euphorbe. audīvistīne umquam dē Lapide Saeculōrum?"

Euphorbus calicem nōn dēposuit. sed rīsus eius abiit.

"nōn hīc," inquit.

Octāviāna nōn recessit. "tacēre potes," inquit. "sed audīvistī, et hoc iam sciō."

Euphorbus surrēxit. calicēs vacuōs collēgit, ūnum et alterum et tertium, et ad mēnsam longam iit, et eōs implēvit, et rediit. dum ambulat, ter circumspexit: ad iānuam, ad angulum, ad Rōmānōs quī adhūc clāmābant. deinde sē posuit; sed nunc aliter sedēbat, et tergum eius ad mūrum erat, nōn ad iānuam.

"in hāc urbe multa audiō," inquit vōce parvā. "hoc est negōtium meum. hominēs bibunt et loquuntur, et ego prope stō et calicēs impleō."

"et inter illa verba," rogāvit Octāviāna, "nōmen Lapidis?"

Euphorbus calicem in mēnsā vertit. "nōmen Lapidis audīvī," inquit. "ter, quater, hōc annō."

Octāviāna plūra exspectāvit. Euphorbus vīnum in calicem suum fūdit, et bibit, et nihil addidit.

"ā quibus?" rogāvit Bellātor.

Euphorbus digitum nōn sustulit. oculōs sōlum mōvit.

trēs mēnsās ab eīs virī duo sedēbant. tunicae eōrum bonae erant, et pecūnia multa ante eōs. alter tabulam parvam tenēbat et numerōs scrībēbat; alter pecūniam in mēnsā pōnēbat, nunc hīc, nunc illīc, et iterum numerābat. cibum nōn habēbant. vīnum ante eōs stābat, et plēnum manēbat.

"ā tālibus," inquit Euphorbus.

Bellātor eōs nōn spectāvit. "quid dē Lapide dīxērunt?" rogāvit vōce parvā.

"parum," inquit Euphorbus. "sed hoc sciō: cum dē Lapide loquuntur, deinde dē praetōriō loquuntur. locus praetōriī et nōmen Lapidis in eōdem ōre semper sunt."

Tertius nihil dīxit. sed vīnum paulum in mēnsā erat, ubi Euphorbus calicem posuerat; et Tertius digitum in eō posuit, et in mēnsā scrīpsit, breviter, duōbus locīs. deinde manum super mēnsam dūxit, et mēnsa iterum sicca erat.

"quālis est Lapis?" rogāvit Bellātor. "magnus? parvus? lūcetne?"

"nesciō," inquit Euphorbus. "ego lapidem numquam vīdī. ego coquus fuī, nōn philosophus."

deinde ad iānuam spectāvit, nōn ad Recentiōs, et vōce minōre addidit: "sed nōn sōlī quaeritis. aliquis alius quaerit. Graecus, aut Graeca; hoc nōn est certum. quaerit, et interrogat, et nōmen Lapidis sine timōre dīcit."

"quis?" rogāvit Octāviāna.

Euphorbus manum sustulit. "plūra hīc dīcere nōlō. hīc mūrī aurēs habent, et mūrī meī sunt."

deinde surrēxit et ad aliōs hospitēs iit, et dē pānibus suīs magnā vōce dīxit, et rīsit, et pānem ūnī hominī dedit. clāmor iterum super mēnsam vēnit. virī duo cum tabulā adhūc numerābant.

 perge.