Octāviāna nōn statim cōnsēnsit, nec negāvit.

"partim vērum dīcis," inquit. "Rōma hominēs dēsīderat quī rēs agere sciunt. hoc concēdimus." deinde: "sed nunc prīnceps est, et prīnceps ōrdinem tenet. quid igitur Sociētās dat quod prīnceps nōn dat?"

Bellātor prope sorōrem stābat. pedem semel mōvit, deinde iterum, et deinde nōn exspectāvit.

"et sī prīnceps aliud vult, et Sociētās aliud, quid tum fit?"

Salvius nōn statim respondit.

prope larārium sēdēs erat, et per tōtum diem vacua fuerat. Salvius ad eam iit et sēdit. hoc parvum erat; sed Tiberius, quī ad mūrum stābat, caput sustulit et avunculum suum spectāvit.

"bene rogāvistis," inquit Salvius. "melius quam ille quī herī hīc stetit."

nōn celeriter locūtus est. hoc respōnsum iam ōlim parāverat, et nunc id lentē prōferēbat.

"prīnceps ūnus homō est. ūnus homō errat. ūnus homō aeger fit, et senex fit, et perit. deinde alius venit, et fortasse minor est."

manum sustulit et quattuor digitōs ostendit.

"post Nerōnem quattuor prīncipēs ūnō annō fuērunt. quattuor. et Rōma nōn periit."

digitōs nōn dēposuit. Bellātor eōs spectābat.

"cūr nōn periit?"

manūs aperuit, et vacuae erant.

"quia sub prīncipibus aliī erant quī nōn perierant. prōvinciās aliī rēxērunt. frūmentum vēnit. epistulae iērunt. hoc nōn fēcit prīnceps, quia prīnceps eō annō mortem quaerēbat, nōn frūmentum."

deinde propius sē mōvit, et vōx eius minor facta est.

"nōs autem nōn ūnus homō sumus. nōs multī sumus, et in multīs terrīs, et nōn ūnō diē perīmus. prīnceps imperat; Sociētās manet. hoc dat Sociētās, et hoc sōlum: memoriam."

dum haec dīcit, Salvius Recentiōs nōn spectābat. ad imāginēs spectābat, ad eās quae longissimē ab eō stābant. deinde ad Recentiōs rediit.

Recentiī tacuērunt. in terrā lūx iam alium locum tenēbat quam ubi prīmum intrāverant. Octāviāna verba eius in animō iterum posuit, ūnum post alterum, et respōnsum nōn invēnit.

Salvius hoc vīdit, et hoc eī magis placuit quam verba eōrum placuerant.

"callidī estis," inquit tandem.

hoc verbum laus erat, et laus nōn erat. inter utrumque stābat, et ibi manēbat.

surrēxit. sēdēs iterum vacua erat.

"venīte."

 perge.