Titus Livius, Ab Urbe Condita 3.48.4–5
Granted leave to question the nurse privately, Verginius leads Verginia aside and kills her with a butcher's knife, declaring it the only freedom left to give her, before turning back toward Appius's tribunal.
Tier 1
Ubi Verginius vidit nihil auxilii venire umquam, "quaeso," inquit, "Appi, primum ignosce dolore patris, si in alio modo dixi male et inclementius in te; deinde, permittas me interrogare nutricem in hoc loco de virgine, de hoc verum est, ut, si pater falsus sum, discedam hinc animo contento.
Gratia data, Verginius ducit filiam et nutricem prope ad tabernas prope templum Veneris Cloacinae, quibus nunc nomen est Novis, et in eo loco, cultro sumpto ab lanio (a butcher), "conservo libertatem tuam," inquit, "hoc in uno modo possum, filia."
Deinde pectus puellae cultro transfigit et respectans ad Tribunal Verginius "Consecro" inquit, "Appi, te et caput tuum hoc sanguine."
Tier 2
Tum ubi Verginius vidit nihil auxilii usquam, "Quaeso" inquit, "Appi, primum ignosce dolori patrio, si quo invectus sum inclementius in te; deinde hic sinas percontari nutricem coram virgine quid hoc rei sit, ut si pater dictus sum falso discedam hinc animo aequiore."
Venia data, seducit filiam ac nutricem prope ad tabernas Cloacinae, quibus nomen nunc Novis est, atque ibi cultro arrepto ab lanio, "vindico te hoc uno modo quo possum," ait "filia, in libertatem."
Deinde pectus puellae transfigit, respectansque ad tribunal "Consecro," inquit, "Appi, te tuumque caput hoc sanguine."
Segmented Reader
Tum Verginius
ubi nihil usquam auxilii vidit,
'quaeso' inquit, 'Appi,
primum ignosce patrio dolori,
si quo inclementius
in te sum invectus;
deinde sinas hic
coram virgine
nutricem percontari
quid hoc rei sit,
ut si falso pater dictus sum
aequiore hinc animo discedam.'
Data venia
seducit filiam ac nutricem
prope Cloacinae ad tabernas,
quibus nunc Novis est nomen,
atque ibi
ab lanio cultro arrepto,
'hoc te uno quo possum' ait, 'modo,
filia, in libertatem vindico.'
Pectus deinde puellae transfigit,
respectansque ad tribunal
'te' inquit, 'Appi,
tuumque caput
sanguine hoc consecro.'
Liber Ipse
Tum Verginius ubi nihil usquam auxilii vidit, 'quaeso' inquit, 'Appi, primum ignosce patrio dolori, si quo inclementius in te sum invectus; deinde sinas hic coram virgine nutricem percontari quid hoc rei sit, ut si falso pater dictus sum aequiore hinc animo discedam.' Data venia seducit filiam ac nutricem prope Cloacinae ad tabernas, quibus nunc Novis est nomen, atque ibi ab lanio cultro arrepto, 'hoc te uno quo possum' ait, 'modo, filia, in libertatem vindico.' Pectus deinde puellae transfigit, respectansque ad tribunal 'te' inquit, 'Appi, tuumque caput sanguine hoc consecro.'
Written by Robert Amstutz