prīmum saevus horror circumstetit mē. territus stētī. imāgō cārī pātris subiit. vīdī rēgem vulnere crūdēlī. Creūsa dēserta subiit et domus rapta et cāsus parvī Iūlī. rēspiciō et circumspiciō. omnēs, dēfessī, dēseruērunt mē. dēderunt corpora aegra ad terram aut saltū aut ignibus.

nunc eram solus, cum aspiciō Tyndarida, servantem līmina Vestae et latentem tacitam in sēcrētā sēde. flammae dant clāram lucem mihi et meī oculī circumspectant. Helena metuēns Teucrōs, inimīcōs sibi ob ēversa Pergama, et (metuēns) poenam Danaum et īrās dēsertī coniugis, abdiderat sese. Helena sedēbat prope ārās.

ignēs ardent in meō animō; īra subit vindicāre pātriam. ‘scīlicet Helena, salva, aspiciet Spartam et Mycēnās iterum, et ībit rēgīna in triumphō? vidēbit Meneleum et domum? vidēbit patrēs et filiōs? Priamus occiderit gladiō? Trōia arserit ignī? Troianum lītus imbuerit sanguine?

nōn ita. nam est nulla gloria in poenā fēmineā. haec victōria habet nullam honorem; tamen ego laudābor exstinxisse nefās et ego erō laetus explēvisse meum animum ultrīcis flammae et satiāvisse cinerēs meōrum civium.’

at tum prīmum saevus horror circumstetit mē. obstipuī; imāgō cārī genitōris subiit, ut vīdī rēgem, aequaevum, exhālantem vītam vulnere crūdēlī, Creūsa dēserta subiit et domus dīrepta et cāsus parvī Iūlī. rēspiciō et lustrō cōpia quae sit circum mē. omnēs, dēfessī, dēseruere, et mīsere corpora ad terram saltū aut dedere (corpora), aegra, ignibus.

iamque adeō super ūnus eram, cum aspiciō, servantem līmina Vestae et latentem tacitam in sēde sēcrētā, Tyndarida; incendia dant clāram lucem (mihi) errantī et passim ferentī oculōs per cuncta. illa praemetuēns Teucrōs, infestōs sibi ob ēversa Pergama, et poenam Danaum et īrās dēsertī coniugis -- Erīnys Trōiae et pātriae commūnis -- abdiderat sese atque sedēbat, invīsa, ārīs.

ignēs exarsere (in meō) animō; īra subit ulciscī cadentem pātriam et sumere poenās scelerātās. ‘scīlicet haec, incolumis, aspiciet Spartam et pātriās Mycēnās, et ībit rēgīna triumphō partō? vidēbit coniugiumque domumque patrēs nātōsque, comitāta Īliadum turbā et Phrygiīs ministrīs? Priamus occiderit ferrō? Trōia arserit ignī? Dardanium lītus totiens sudarit sanguine?

nōn ita. namque etsi est nullum memorābile nōmen in poenā fēmineā, haec victōria habet nullam laudem; tamen laudābor exstinxisse nefas et sumpsisse merentēs poenās, et iuvābit explesse animum ultrīcis flammae et satiasse cinerēs meōrum.’