P. Vergilius Maro, Aeneid 2.228–249
The Trojans' fatal decision to bring the wooden horse inside the walls is the catastrophic hinge of Book 2. Vergil emphasizes the role of misread omens, ignored prophecy from Cassandra, and collective blindness, framing the Trojans' final day with profound pathos.
Tier 1
tum omnēs Trōiānī novum terrōrem habent. Lāocoōn dedit poenās. Lāocoōn hoc meruit. Lāocoōn hastam in sacrum equum iēcit. Lāocoōn equum sacrum laesit.
omnēs volunt dūcere equum ad sēdēs dīvae. omnēs volunt ōrāre nūmina dīvae. dīvidimus mūrōs urbis. aperīmus moenia urbis.
omnēs sē parant operī. omnēs pōnunt rotās sub pedibus equī. et pōnunt vincula in collō equī. equus fātālis ascendit mūrōs. equus est plēnus armīs.
puerī puellaeque circum equum stant. canunt sacra et fūnem manū contingunt. equus subit et venit in mediam urbem.
ō patria! ō Īlium, domus deōrum! ō moenia Trōiānōrum, nōta bellō! in līmine portae equus quater stetit. arma in equō quater sonāvērunt. sed nōs prōcēdimus. nōs sumus caecī furōre. pōnimus mōnstrum īnfēlīx in sacrā arce.
tunc etiam Cassandra dē futūrīs fātīs loquitur. sed deus voluit hoc: Trōiānī Cassandram numquam audiunt.
nōs miserī Trōiānī vēlāmus templa deōrum per urbem fēstīs frondibus. sed ille diēs erat noster ultimus diēs.
Tier 2
tum vērō novus terror venit in pectora omnium Trōiānōrum, et dīcunt Lāocoōnta dedisse poenās. Lāocoōn enim sacrum rōbur tēlō laesit et iēcit in tergum hastam scelerātam.
Trōiānī clāmant equum ligneum dūcendum esse ad sēdēs dīvae et nūmina ōranda esse. dīvidimus mūrōs et pandimus moenia urbis.
omnēs sē parant operī, et pōnunt rotās sub pedibus equī, et intendunt vincula in collō equī. equus, fātālis māchina plēna armīs, ascendit mūrōs. circum equum puerī puellaeque canunt sacra et gaudent contingere fūnem manū. māchina subit et venit in mediam urbem.
ō patria, ō domus deōrum, Īlium, et moenia Trōiānōrum, nōta bellō! quater in ipsō līmine portae stetit, atque quater arma sonāvērunt. sed prōcēdimus tamen, immemorēs et caecī furōre, et pōnimus mōnstrum īnfēlīx in sacrātā arce.
tunc etiam Cassandra ōra aperit dē fātīs futūrīs. sed Cassandra, iussū deī, numquam crēdita est ā Teucrīs. nōs miserī, quibus ille diēs esset ultimus, vēlāmus templa deōrum per urbem fēstā fronde.
Tier 3
tum vērō novus pavor īnsinuat per tremefacta pectora cūnctīs, et ferunt Lāocoōnta merentem expendisse scelus, quī sacrum rōbur cuspide laeserit et scelerātam hastam tergō intorserit. conclāmant simulācrum dūcendum [esse] ad sēdēs et nūmina dīvae ōranda [esse]. dīvidimus mūrōs et pandimus moenia urbis.
omnēs accingunt [sē] operī, et subiciunt lāpsūs rotārum pedibus [equī], et intendunt stuppea vincula collō [equī]. scandit mūrōs fātālis māchina, fēta armīs. circum [equum] puerī innūptaeque puellae sacra canunt et fūnem manū contingere gaudent. illa subit, et mināns inlābitur mediae urbī.
ō patria, ō dīvum domus Īlium et moenia Dardanidum, incluta bellō! quater [equus] in ipsō līmine portae substitit, atque quater arma dedērunt sonitum ab uterō. īnstāmus tamen, immemorēs caecīque furōre, et sistimus mōnstrum īnfēlīx [in] sacrātā arce.
tunc etiam Cassandra aperit ōra futūrīs fātīs, iussū deī numquam crēdita Teucrīs. nōs miserī, quibus ille diēs esset ultimus, vēlāmus dēlūbra deum per urbem fēstā fronde.
Tier 4 - Carmen Ipsum
- tum vērō tremefacta novus per pectora cūnctīs
- īnsinuat pavor, et scelus expendisse merentem
- Lāocoōnta ferunt, sacrum quī cuspide rōbur
- laeserit et tergō scelerātam intorserit hastam.
- dūcendum ad sēdēs simulācrum ōrandaque dīvae
- nūmina conclāmant.
- dīvidimus mūrōs et moenia pandimus urbis.
- Accingunt omnēs operī pedibusque rotārum
- subiciunt lāpsūs, et stuppea vincula collō
- intendunt; scandit fātālis māchina mūrōs
- fēta armīs. puerī circum innūptaeque puellae
- sacra canunt fūnemque manū contingere gaudent;
- illa subit mediaeque mināns inlābitur urbī.
- ō patria, ō dīvum domus Īlium et incluta bellō
- moenia Dardanidum! quater ipsō in līmine portae
- substitit atque uterō sonitum quater arma dedēre;
- īnstāmus tamen immemorēs caecīque furōre
- et mōnstrum īnfēlīx sacrātā sistimus arce.
- tunc etiam fātīa aperit Cassandra futūrīs
- ōra deī iussū nōn umquam crēdita Teucrīs.
- nōs dēlūbra deum miserī, quibus ultimus esset
- ille diēs, fēstā vēlāmus fronde per urbem.
Tier 4 - Carmen Ipsum (AP Core Vocabulary)
- tum vērō tremefacta novus per pectora cūnctīs
- īnsinuat pavor, et scelus expendisse merentem
- Lāocoōnta ferunt, sacrum quī cuspide rōbur
- laeserit et tergō scelerātam intorserit hastam.
- dūcendum ad sēdēs simulācrum ōrandaque dīvae
- nūmina conclāmant.
- dīvidimus mūrōs et moenia pandimus urbis.
- Accingunt omnēs operī pedibusque rotārum
- subiciunt lāpsūs, et stuppea vincula collō
- intendunt; scandit fātālis māchina mūrōs
- fēta armīs. puerī circum innūptaeque puellae
- sacra canunt fūnemque manū contingere gaudent;
- illa subit mediaeque mināns inlābitur urbī.
- ō patria, ō dīvum domus Īlium et incluta bellō
- moenia Dardanidum! quater ipsō in līmine portae
- substitit atque uterō sonitum quater arma dedēre;
- īnstāmus tamen immemorēs caecīque furōre
- et mōnstrum īnfēlīx sacrātā sistimus arce.
- tunc etiam fātīs aperit Cassandra futūrīs
- ōra deī iussū non umquam crēdita Teucrīs.
- nōs dēlūbra deum miserī, quibus ultimus esset
- ille diēs, fēstā vēlāmus fronde per urbem.