Rōmānī librōs in volūminibus scrībēbant. volūmen erat charta longa, quam hominēs circum baculum volvēbant. quī legere volēbat, volūmen manibus ēvolvēbat. in bibliothēcā volūmina in scrīniīs iacēbant.

Graecī bibliothēcās multō ante Rōmānōs habuerant. maxima omnium erat bibliothēca Alexandrīae in Aegyptō. sed illa est alia fābula.

diū Rōma nūllam bibliothēcam pūblicam habēbat. multī tamen Rōmānī dīvitēs bibliothēcās in vīllīs suīs habēbant. ducēs Rōmānī, quī Graeciam vīcerant, librōs Graecōs cum aurō et argentō Rōmam portāverant. librī erant praemia bellī.

Herculāneī erat vīlla magna prope mare, et in vīllā erat bibliothēca plēna volūminum. annō 832 AUC (79 CE) mōns Vesuvius Herculāneum dēlēvit. ignis volūmina nōn cōnsūmpsit, sed ātra fēcit. post multa saecula hominēs vīllam invēnērunt, et in eā plūs quam mīlle volūmina ātra. hodiē eam "Vīllam Papȳrōrum" vocāmus. sī quis volūmen ātrum ēvolvit, volūmen in partēs cadit. sed doctī hodiē nova īnstrūmenta habent, et iam pauca verba legere possunt, quamquam volūmina numquam ēvolvērunt.

annō 715 AUC (39 BCE) Gāius Asinius Polliō prīmam bibliothēcam pūblicam Rōmae aedificāvit. Polliō erat dux et scrīptor, et Vergiliō amīcus erat. posteā Augustus bibliothēcam magnam in Palātiō prope templum Apollinis aedificāvit. in bibliothēcā erant duo cubicula: in ūnō librī Graecī erant, in alterō librī Latīnī.

bibliothēca pūblica tamen erat etiam rēs potentiae. quis librōs ēligēbat? imperātor et amīcī eius. carmina Vergiliī et Horātiī, quī Augustum laudāverant, in bibliothēcā erant. sed Ovidius imperātōrem offenderat, et librī eius in bibliothēcīs pūblicīs nōn erant. hoc Ovidius ipse in carmine trīstī nārrāvit.