P. Cornelius Tacitus, Agricola 6
Agricola's marriage to Domitia Decidiana and his first offices in the senatorial career, from quaestor in the province of Asia to praetor, under Nero and then Galba. Salvius Titianus, the proconsul of Asia, also appears.
Tier 1
deinde Agricola Rōmam rediit. honōrēs pūblicōs petere volēbat. Rōmae Domitiam Decidiānam uxōrem dūxit. Domitia ē familiā nōbilī erat. hoc mātrimōnium Agricolam adiuvābat, nam ille magna petēbat.
Agricola et Domitia in magnā concordiā vīvēbant. Agricola Domitiam amābat, et Domitia Agricolam amābat. uterque alterum plūs quam sē cūrābat. Domitia bona uxor erat. laus bonae uxōris maior est, quia mala uxor maiōrem culpam habet.
Agricola quaestor erat in Asiā. Asia prōvincia dīves erat, et ibi facile erat malum facere. prōcōnsul erat Salvius Titiānus. Titiānus avārus erat. Titiānus Agricolae dīcere volēbat: "tū mala mea nōn vidēbis, et ego tua nōn vidēbō." sed nec prōvincia nec prōcōnsul Agricolam corrūpit.
in Asiā fīlia Agricolae nāta est. haec fīlia eum adiuvābat et laetum faciēbat. nam anteā Agricola fīlium habēbat, sed fīlius mox mortuus est.
deinde Agricola tribūnus plēbis erat. sed nihil magnum faciēbat. quiētus erat et ōtium agēbat. nam Nerō prīnceps erat, et Agricola haec tempora bene intellegēbat: sub Nerōne nihil agere sapiēns erat.
deinde Agricola praetor erat. etiam tum quiētus et tacitus erat, nam iūdex nōn erat. praetor lūdōs pūblicōs dabat. lūdī Agricolae nec nimis parvī nec nimis magnī erant. ita luxuriam vītābat, sed fāmam bonam habēbat.
tum Galba prīnceps erat. Galba Agricolam ēlēgit, et Agricola dōna templōrum numerāre dēbēbat. Nerō enim multa dōna ē templīs rapuerat. Agricola cētera dōna dīligenter quaesīvit. itaque Rōmānī nūllum aliud sacrilegium sēnsērunt nisi Nerōnis.
Tier 2
deinde Agricola Rōmam rediit, quod magistrātūs petere volēbat. ibi Domitiam Decidiānam, fēminam nōbilī genere nātam, uxōrem dūxit. hoc mātrimōnium eī, quī maiōra petēbat, et honōrī et auxiliō fuit.
vīxērunt in mīrā concordiā: alter alterum amābat, et uterque alterum sibi antepōnēbat. sed laus maior uxōris est: nam in bonā uxōre tantō maior laus est, quantō in malā plūs culpae est.
sors Agricolae quaestōrī prōvinciam Asiam dedit, et prōcōnsulem Salvium Titiānum. sed neque prōvincia neque prōcōnsul Agricolam corrūpit. prōvincia tamen dīves erat, et hominibus malīs facilis. prōcōnsul autem avārus erat et ad omnia parātus: sī Agricola mala eius tacēbat, ipse quoque Agricolae mala tacēre parātus erat.
ibi fīlia eī nāta est, quae et auxilium et sōlācium erat; nam anteā fīlium habuerat, sed eum mox āmīsit.
deinde Agricola tribūnus plēbis fuit. et ante hunc annum et in ipsō annō quiētus et ōtiōsus erat. nam tempora Nerōnis bene sciēbat: sub Nerōne inertia prō sapientiā erat.
deinde praetor fuit, et etiam tum quiētus et tacitus erat; nam sorte iūdicia nōn accēperat. lūdōs et cētera inānia honōris modicē dedit, nec nimis parcē nec nimis largē. ita longē ā luxuriā erat, sed fāmae propior.
tum Galba prīnceps eum ēlēgit: dōna templōrum recognōscere dēbēbat. Nerō enim multa dōna templōrum rapuerat. Agricola cētera dīligentissimē quaesīvit; itaque rēs pūblica nūllum sacrilegium sēnsit nisi Nerōnis.
Tier 3
hinc dēgressus in urbem ad capessendōs magistrātūs, Domitiam Decidiānam, ortam splendidīs nātālibus, sibi iūnxit; idque mātrimōnium [eī] ad maiōra nītentī decus ac rōbur fuit.
vīxēruntque mīrā concordiā, per mūtuam cāritātem et in vicem sē antepōnendō, nisi quod in bonā uxōre tantō maior laus [est], quantō in malā plūs culpae est.
sors quaestūrae prōvinciam Asiam [et] prōcōnsulem Salvium Titiānum dedit, quōrum neutrō corruptus est, quamquam et prōvincia dīves ac parāta peccantibus [erat], et prōcōnsul in omnem aviditātem prōnus mūtuam dissimulātiōnem malī quantālibet facilitāte redēmptūrus esset.
ibi fīliā auctus est, in subsidium simul ac sōlācium; nam fīlium ante sublātum brevī āmīsit.
mox inter quaestūram ac tribūnātum plēbis atque etiam ipsum annum tribūnātūs quiēte et ōtiō trānsiit, gnārus temporum sub Nerōne, quibus inertia prō sapientiā fuit.
idem [fuit] tenor et silentium praetūrae; nec enim iūrisdictiō obvēnerat. lūdōs et inānia honōris mediō ratiōnis atque abundantiae dūxit, utī longē ā luxuriā [erat], ita fāmae propior [erat].
tum ēlēctus ā Galbā ad dōna templōrum recognōscenda, dīligentissimā conquīsītiōne fēcit nē rēs pūblica sacrilegium cuius alterīus quam Nerōnis sēnsisset.
Liber Ipse
hinc ad capessendōs magistrātūs in urbem dēgressus Domitiam Decidiānam, splendidīs nātālibus ortam, sibi iūnxit; idque mātrimōnium ad maiōra nītentī decus ac rōbur fuit. vīxēruntque mīrā concordiā, per mūtuam cāritātem et in vicem sē antepōnendō, nisi quod in bonā uxōre tantō maior laus, quantō in malā plūs culpae est. sors quaestūrae prōvinciam Asiam, prōcōnsulem Salvium Titiānum dedit, quōrum neutrō corruptus est, quamquam et prōvincia dīves ac parāta peccantibus, et prōcōnsul in omnem aviditātem prōnus quantālibet facilitāte redēmptūrus esset mūtuam dissimulātiōnem malī. auctus est ibi fīliā, in subsidium simul ac sōlācium; nam fīlium ante sublātum brevī āmīsit. mox inter quaestūram ac tribūnātum plēbis atque ipsum etiam tribūnātūs annum quiēte et ōtiō trānsiit, gnārus sub Nerōne temporum, quibus inertia prō sapientiā fuit. idem praetūrae tenor et silentium; nec enim iūrisdictiō obvēnerat. lūdōs et inānia honōris mediō ratiōnis atque abundantiae dūxit, utī longē ā luxuriā ita fāmae propior. tum ēlēctus ā Galbā ad dōna templōrum recognōscenda dīligentissimā conquīsītiōne fēcit nē cuius alterīus sacrilegium rēs pūblica quam Nerōnis sēnsisset.
Latin text: Cynthia Damon (ed.), Tacitus: Agricola, Dickinson College Commentaries, 2016, CC BY-SA 3.0. Tiers 1, 2 and 3 are adapted from it and shared under the same license.
