Suetonius, Divus Iulius 57, 61
In his account of Julius Caesar, Suetonius describes Caesar's remarkable physical endurance and the famous horse that was said to portend his mastery of the world.
Tier 1
I. Caesar in Itinere
Caesar optime pugnabat et optime equitabat. labores maximos ferre poterat. cum milites iter faciebant, Caesar saepe ante eos pedibus ibat; aliquando equo ibat. caput semper apertum erat, sive sol sive imber erat. vias longissimas celerrime confecit; saepe raeda vehebatur et centum milia passuum uno die faciebat.
si flumina viam impediebant, Caesar non manebat. per aquam natabat aut utres inflatos tenebat et sic flumen traiciebat. ita celerrime se movebat. saepe ipse ante nuntios de se in locum venit.
II. Equus Caesaris
Caesar equum habebat. hic equus non erat sicut alii equi. pedes eius similes erant digitis hominum. hic equus apud Caesarem natus erat.
haruspices dixerunt: "dominus huius equi imperium orbis terrae habebit." Caesar hunc equum magna cura aluit. Caesar primus equum ascendit; equus autem alium ascendere non patiebatur.
postea Caesar statuam huius equi ante templum Veneris Genetricis posuit.
Tier 2
Caesar in armis et in equitando peritissimus erat et laborem ultra omnem fidem tolerare poterat. in agmine nonnumquam equo, saepius pedibus anteibat; caput semper detectum erat, sive sol sive imber erat. vias longissimas incredibili celeritate confecit; interdum raeda vehebatur et centena milia passuum in singulos dies faciebat. si flumina transitum impediebant, nando traiciebat vel utres inflatos tenebat et sic traiciebat; ita persaepe nuntios de se praevenit.
utebatur autem equo insigni, pedibus prope humanis et ungulis fissis in modum digitorum, qui apud eum natus erat. haruspices dixerunt quod hic equus domino imperium orbis terrae significabat. Caesar eum magna cura aluit nec ullum alium ascendere sinebat; ipse primus ascendit. statuam quoque eius ante aedem Veneris Genetricis postea dedicavit.
Tier 3
Caesar erat peritissimus armōrum et equitandī. erat patiens laboris ultra fidem. saepius anteibat pedibus in agmine, nonnumquam equō, capite detectō, seu sol seu imber esset. confēcit longissimās viās incredibilī celeritate, expeditus, meritoriā raedā, centena [milia] passuum in singulōs diēs. si flumina morārentur, traiciēns nandō vel innixus inflātīs utribus, ita ut persaepe nuntiōs dē sē praevēnerit.
utēbatur autem equō insignī, pedibus prope hūmānīs et ungulīs fissīs in modum digitōrum. hic equus natus [erat] apud sē. cum haruspicēs prōnūntiāvissent equum significāre imperium orbis terrae dominō, Caesar [eum] magnā curā aluit nec [equus] passus est alterum sessōrem; [Caesar] primus ascendit. postea [Caesar] dēdicāvit instar equī prō aede Veneris Genetrīcis.
Tier 4 - Liber Ipse
armorum et equitandi peritissimus, laboris ultra fidem patiens erat. in agmine nonnumquam equo, saepius pedibus anteibat, capite detecto, seu sol seu imber esset; longissimas vias incredibili celeritate confecit, expeditus, meritoria raeda, centena passuum milia in singulos dies; si flumina morarentur, nando traiciens vel innixus inflatis utribus, ut persaepe nuntios de se praevenerit. utebatur autem equo insigni, pedibus prope humanis et in modum digitorum ungulis fissis, quem natum apud se, cum haruspices imperium orbis terrae significare domino pronuntiassent, magna cura aluit nec patientem sessoris alterius primus ascendit; cuius etiam instar pro aede Veneris Genetricis postea dedicavit.
